Thema Sprookjes

Sprookjes, iets wat altijd leeft bij kinderen. Zowel voor jongens als voor meisjes is het een leuk en inspirerend thema. Kleuters hebben eenmaal veel fantasie, wat ze in dit thema héél goed kwijt kunnen.

Er zijn zoveel sprookjesverhalen dat je er wel eeuwig mee door kunt gaan. Op deze pagina wordt de inrichting van de hoeken besproken, activiteiten in het thema en leuke downloads. 

 

Doelen passend bij het thema 'Sprookjes':

- De kinderen hebben kennis gemaakt met zowel bekende als
  onbekende sprookjes

- De kinderen kunnen zich inleven in een rol die niet in de directe
  leefomgeving voorkomt

Inrichting van de hoeken

Themahoek

In de themahoek wordt het rollenspel uitgespeeld met onder andere verkleedkleding. Een idee voor de themahoek: maak samen met de kinderen het sprookjesbos. Dit omvat vele ontwikkelingsgebieden: ontwerpen en maken van bomen, het huisje van Hans en Grietje of een kasteel van Assepoester en het verzamelen en maken van attributen. De verkleedkleding voor het rollenspel is aan de themakist toegevoegd.

In het sprookjesbos komen vele sprookjesfiguren langs. Tip: lees iedere dag (of om de dag) een nieuw sprookje voor met een mooie plaat op het digibord. Met het sprookje kun je verschillende activiteiten doen. Voeg na het voorlezen van het sprookje één attribuut een de themahoek toe dat te maken heeft met het desbetreffende sprookje. Zo blijft de themahoek up to date en interessant voor de kinderen. Je zult zien dat het rollenspel steeds meer verschillende kanten op gaat en meer diepte krijgt.

Bouwhoek

In de bouwhoek zijn vele mogelijkheden. Foto's van paleizen, kastelen, grootmoeders huisje en het huisje van de heks van Hans en Grietje kunnen opgehangen worden als inspiratiebronnen. Gebruik bij voorkeur échte foto’s, geen getekende. De kinderen kunnen hun fantasie en inzicht gebruiken om zelf bouwwerken te creëren. Deze bouwwerken kunnen gefotografeerd worden. Bespreek deze gebouwen door ze op het digibord te laten zien, print de foto en hang de foto's op in de bouwhoek. De kinderen hebben dan de mogelijkheid om een ander zijn gebouw na te maken of zelfs te verbeteren.

 

Rechts zijn foto's te zien van bouwwerken die de kinderen hebben gemaakt, ook van constructiemateriaal. 

Zandtafel

Er zijn meerdere mogelijkheden om de zandtafel in te richten (kijk voor voorbeelden op pinterest):

  • Speelzand (grof zand) met kasteelvormen en verschillende PlayMobil poppetjes; denk aan prinsessen, ridders, piraten, heksen etc.)

  • Een schatkist met diamanten. De diamanten worden verstopt in het zand. De kinderen moeten met een pincet de diamanten uit het zand trekken en in de schatkist leggen net als de dwergen uit het verhaal ‘Sneeuwwitje’. Je kunt ook nog vergrootglazen toevoegen. Het is ook nog eens goed voor de fijne motoriek!

  • Zacht zand (zilverzand). Bekijk filmpjes in de klas van de zandtovenaar Klaas Vaak. Hij vertelt sprookjes en maakt tegelijkertijd tekeningen in het zand. Dit is heel bijzonder om naar te kijken. In de zandtafel kunnen de kinderen dit tafereel naspelen.

  • Voeg materiaal toe van een bepaald sprookje, bijvoorbeeld Roodkapje. Strooi groen gekleurde rijst of zand in de tafel en maak een bos van boompjes. Zet in het bos grootmoeders huisje neer en zet roodkapje, de wolf, grootmoeder en de jager in de tafel. Spelen maar! Tip: leg het boekje met het verhaal erbij, zodat de kinderen de mogelijkheid hebben om even terug te kijken hoe het verhaal ook alweer ging. Je kunt ook platen op volgorde bij de zandtafel hangen. Andere sprookjes om na te maken in de zandtafel zijn: Hans en Grietje, het kabouterbos (voeg evt. nog kastanjes e.d. toe), de kleine zeemeermin (maar dan in combinatie met water), vrouw Holle, de nieuwe kleren van de keizer en nog veel meer.

Verteltafel

De verteltafel kan ook samengesteld worden samen met de kinderen. In de themakist zitten zes figuren uit het sprookjesbos. PlayMobil is ook erg geschikt om het sprookjesbos te maken. Een vijvertje, boompje, rotsblokken e.d. Als je voor het sprookjesbos kiest als verteltafel, probeer dan steeds en ander item toe te voegen aan de verteltafel. Voeg bijvoorbeeld na het verhaal van Hans en Grietje het snoephuisje toe en een aantal grintsteentjes. Na het verhaal van Rapunzel kun je een kind de toren laten knutselen en deze toevoegen aan de verteltafel. Het snoephuisje kun je samen met 2 à 3 kinderen maken van het snoephuisjes bouwpakket van de IKEA en versieren met échte snoepjes. Na het verhaal van Roodkapje voeg je een poppetje van de wolf toe etc. Een aantal kleine steentjes voor het verhaal van Klein Duimpje is al genoeg om een mooi verhaal na te spelen.

TIP: De verhalen die de kinderen bedenken met de figuren van de verteltafel kunnen opgeschreven worden in een zelf gemaakt sprookjesboek. Zo koppel je er ook tekst en tekening aan.

 

Rekenhoek

In de rekenhoek kun je verschillende materialen en opdrachtjes toevoegen dat aansluit bij je rekendoelen:

  • Inzicht: Plattegronden nabouwen van huisjes en kastelen/paleizen. Bij het kopje 'rekenactiviteiten' zijn 12 bouwkaarten toegevoegd in 3 verschillende niveaus. Leg de kaarten neer samen met verschillende vormen blokjes. De kinderen bouwen de plattegronden na.

  • Inzicht/spiegelen: Spiegelen van kastelen en huizen: spiegelwerkblad óf bouwen op/naast een spiegel. Bij het kopje 'rekenactiviteiten' staat 1 spiegelkaart. De kinderen kunnen het kasteel spiegelen met kralen van de kralenplank.

  • Wegen: Wegen van ingrediënten voor een toverdrank van de heks voor de sprookjesfiguren uit het sprookjesbos. Gebruik een balans en de weegkaartjes onder het kopje 'rekenactiviteiten' om de kinderen te laten experimenteren met gewichten en de begrippen ‘licht’ en ‘zwaar’.

  • Spiegelen/patronen: Een mandala maken van de gevonden diamanten door de zeven dwergen van Sneeuwwitje. Hier kun je ook het spiegelen en patronen bij betrekken.

  • Tellen/splitsen: gebruik de gelamineerde werkbladen van de splitskastelen. Zet een doos legoblokjes neer en de kinderen kunnen experimenteren met splitsen van de blokjes. De groep 2-ers kunnen de sommen die ze maken ook opschrijven.

 

Lees-schrijfhoek / luisterhoek

De lees-schrijfhoek kun je uitbreiden met een luisterhoekje. Zet een cd-speler neer met verschillende sprookjesverhalen waar de kinderen naar kunnen luisteren. TIP: laat een kind een tekening maken van het verhaal terwijl hij naar een verhaal luistert.

Voeg aan de leeshoek sprookjesboekjes voor. Het is leuk om juist de wat onbekendere sprookjes toe te voegen. Het is wel aan te raden om deze eerst voor te lezen aan de groep. De gouden boekjes van de onbekendere sprookjes zitten in het schatkistje in de themakist. Deze kun je in zijn geheel in de leeshoek zetten.

In de schrijfhoek kun je verschillende materialen neerleggen:

  • De sprookjeswoordkaarten (zie kopje 'leuke downloads'). De kinderen kunnen de woorden nastempelen/naschrijven en er zinnen en verhalen mee maken. De sprookjes woordkaartjes kun je ook toevoegen aan de verteltafel.

  • Leg vingerpopjes in de schrijfhoek en laat de kinderen een verhaal bedenken. Dit verhaal kunnen ze in vakken tekenen. De kinderen die al een beetje kunnen schrijven kunnen woorden erbij schrijven.

  • Een toverdrankje maken. Geef de kinderen een papier (evt. met lijntjes) en laat ze hun boodschappenlijstje maken voor een toverdrank. Wat hebben ze allemaal nodig?

  • Activiteiten met de letter van de week / letter van het thema (S – sprookjes): de letter op de kralenplank maken, letter kleien, met loose parts de letter invullen.

Activiteiten

Creatieve activiteiten

In het thema sprookjes kun je héél veel verschillende leuke creatieve werkjes maken. Hieronder een beschrijving per foto:

- Foto 1: de prinses op de erwt. Biedt veel
  verschillende soorten en kleuren papier aan
  waar de kinderen strookjes van kunnen 
  knippen voor het bed. Glitterpapier doet het
  altijd goed.

- Foto 2&3&4: snij vierkantjes van gekleurd
  papier en laat de kinderen er zelf iets
  sprookjesachtigs van maken. Dit kan een
  kasteel zijn, de toren van Rapunzel, de
  sprookjesboom etc

- Foto 5&6: laat de kinderen meedenken met 
  de invulling van de themahoek. Hier kunnen
  leuke groepswerken uitkomen zoals iedereen
  een snoepje laten maken voor het snoephuisje
  van de heks van Hans en Grietje. 

- Foto 7&8: Geitjes maken van een wc-rolletje. 
  Laat echte geitjes zien op het digibord en 
  biedt veel verschillend materiaal aan zoals
  ijsstokjes, rubberen stokjes, kurken etc. 

- Foto 9: een tekening maken van je favoriete
  sprookje met wascokrijt en hier overheen
  schilderen met ecoline. 

- Foto 10: de voorkant laten tekenen van het
  sprookjesboek van de klas

- Foto 11&12: de klok van assepoester/7 geitjes

  maken. Eerst een klok bekijken, activiteit
  rondom de klok doen en dan de klok maken

- Foto 13&14: Vrije tekeningen maken

Muziek 

Zeg Roodkapje

7 Kleine Geitjes

Klein duimpje

Lesideeën:

- Introduceer het liedje door het filmpje van
  de sprookjesboom te laten zien over 
  roodkapje

- Gebruik een tamboerijn om het ritme aan
  te geven

- Laat 1 kind roodkapje spelen

- Speel een toneelstukje waar het liedje in
  voorkomt

- Bedenk zelf een tekst op het ritme

Lesideeën:

- Tel met de handen mee van 7 naar 1

- Laat 7 kinderen geitjes spelen en zich
  verstoppen en laat 1 kind de wolf spelen
  die de geitjes ontdekt en opeet

- Gebruik de telkaartjes van Juf Anke om
  het liedje aan te leren

Lesideeën:

- Neem een groot paar laarzen mee en laat
  een kind klein duimpje spelen door grote 
  stappen te zetten

- Bedenk samen met de kinderen gebaren
  bij de zinnen

- Probeer kanon te zingen wanneer de 
  kinderen het lied héél goed kunnen zingen

Andere muzikale activiteiten

  • De steentjes van klein duimpje. Leg een aantal steentjes naast elkaar door de klas. Elk steentje betekent een klapje. Hoe dichter je de steentjes bij elkaar legt, hoe sneller de klapjes achter elkaar komen. Bekijk met de kinderen hoe hard klein duimpje heeft gelopen, en laat dit klinken op een trommel. Dit is een vorm om muzieknotatie te oefenen.

  • Dansen op Efteling muziek. Efteling muziek klinkt heel sprookjesachtig. Er is een cd van, maar de liedjes staan ook op YouTube en op Spotify. Denk aan de volgende mogelijkheden:

    • Vrij dansen (evt. met de ogen dicht)

    • Spiegeldansen: Ieder kind zoekt een maatje. 1 kind is de spiegel. Het andere kind danst in de spiegel en de spiegel doet het kind na.

    • De leerkracht doet bewegingen voor en de kinderen doen het na.

    • Dansen met een lint in de handen – vrij of naar een voorbeeld.

  • De leerkracht of een kind beeld en sprookje uit, de andere kinderen raden welk sprookje het is. Dit kan ook op muziek: alle kinderen beelden tegelijk een sprookjesfiguur uit (extra moeilijk: zonder geluid te maken).

  • Standbeelden. In het sprookje Doornroosje wordt iedereen een standbeeld als Doornroosje gaat slapen. Er staat een muziekje op. Als de muziek uitgaat (Doornroosje prikt zich aan het spinnenwiel), wordt iedereen een standbeeld.

rekenactiviteiten

plattegronden van kastelen nabouwen met blokjes 

kasteel spiegelen met kralen

De moeilijkheidsgraad van de plattegronden zijn verdeeld in 3 niveaus. Van alle 3 de niveaus zijn 4 plattegronden toegevoegd. Zo kan het kind langzaam opbouwen en de moeilijkheidsgraad meerdere keren proberen, totdat het kind er zeker van is dat het naar de volgende moeilijkheidsgraad kan gaan.

Het kind kan als hulpmiddel een spiegeltje gebruiken, door deze op de dikke zwarte lijn in het midden van het figuur te zetten. Zo kan het kind zien waar de kralen moeten komen. De kralen van de kralenplank kunnen hiervoor gebruikt worden. 

weegkaartjes toverdrank van de heks 

Splitskastelen

Gebruik de balans voor het wegen. Wat is zwaarder, 3 pompoenen of 5 spinnen? De kinderen maken kennis met de begrippen licht en zwaar en kunnen hiermee experimenteren. 

De splitskastelen worden gebruikt voor het oefenen van het splitsen van getallen. Bij het cijfer 8, kunnen de kinderen bijvoorbeeld in allebei de kasteeltorens 4 legoblokjes plaatsen. Je kunt er ook ander soort steentjes voor gebruiken.

Leuke downloads

woordkaarten thema 'Sprookjes'

Werkboekje sprookjes